NHỐT ĐỜI TRONG CẶC

* Lời mở đầu :

Mấy ngày gần đây, cộng đồng mạng nhảy cà tưng trước phát ngôn của một trung tá công an có tên Vũ Văn Hiến, được kể bởi một phụ nữ tên Dương Thị Tân, chưa rõ đã có kiểm chứng chưa, rằng “tự do là cái con cặc”. Cũng theo lời kể của chị Tân thì anh Hiến nói câu đó trong trạng thái tinh thần rất bực tức.

Nổi bật nhất trong các động thái cà tưng đó có lẽ là lá thư của nhà văn Nguyễn Quang Lập, post trên blog của nhà văn này, được hiểu là gửi một người cùng quê đang làm chức sắc cao trong ngành giáo dục, đề nghị sử dụng một đề bài tập làm văn do nhà văn sáng tác ra, gợi ý từ phát ngôn của trung tá Hiến. Lá thư kèm đề thi của Nguyễn Quang Lập lập tức được lan truyền rầm rộ trên mạng với những lời xuýt xoa tán thưởng độc - lạ - hay. 

Vốn là một học sinh giỏi văn cấp huyện hồi cấp 2, nghe tới đề bài tập làm văn đã hay lại còn độc, lạ nữa thì máu HSGV nổi lên cuồn cuộn, Hòa Bình như sống lại thưở còn cắp sách đến trường. Vội lục tìm trên mạng nguyên văn cái “đề bài tập làm văn” đó về và cắm cúi ngồi làm bài như một cậu học sinh giỏi văn đầy đam mê ngày nào, hehe.

TẬP LÀM VĂN

Thời gian : 120p

Họ tên hs : Hòa Bình

Đề bài

Bác Hồ nói “ Không có gì quí hơn độc lập tự do”. Trung tá công an Vũ Văn Hiến nói: “ Tự do là cái con cặc!” Từ những gì trải nghiệm ở nước ta, bạn hãy viết một bài luận về vấn đề này để chứng minh phát ngôn của trung tá công an Vũ Văn Hiến về tự do ở Việt Nam là hoàn toàn chính xác.

Bài làm

Trong những năm gần đây, sau nhiều ý kiến phê phán, góp ý, phương pháp dạy và học môn văn theo khuôn mẫu, hạn chế tư duy sáng tạo của học sinh, đã dần được thay thế bởi những cách dạy và học mới đầy sáng tạo. Một trong những bước đổi mới mang tính cách mạng trong phương pháp dạy và học môn văn là sự xuất hiện của những đề bài tập làm văn “phản đề”, tức là yêu cầu học sinh phân tích, bình luận về chính hình thức và nội dung của đề bài đó, mà không phải làm theo những gì mà đề bài yêu cầu, vốn trước đây chỉ là “đặc quyền” trong môn toán học. 

Đọc lướt qua đề bài ra trên đây, hẳn đa số các học sinh sẽ sa vào lối tập làm văn thông thường là ra sức làm theo yêu cầu “hãy chứng minh”, nhưng khi đọc kỹ ta nhận thấy nhiều điểm bất thường trong đề bài, mà có lẽ nằm ngoài ý muốn của người ra đề. Chính những điểm bất thường đó vô tình đã biến đề bài trên thành một đề tập làm văn thuộc dạng phản đề tiêu biểu. Vì vậy, bất kể do vô tình hay hữu ý thì đây vẫn là một đề tập làm văn “phản đề” rất hay, mở ra cho học sinh chúng em “mảnh đất” rộng thênh thang để tung hoành thỏa sức. 

Là một học sinh giỏi văn của huyện, em rất vui mừng khi hôm nay có cơ hội để thể hiện năng khiếu văn học của mình qua việc làm bài tập làm văn theo đề bài đã ra. Em càng hào hứng hơn khi được biết đề văn đó được ra bởi nhà văn Nguyễn Quang Lập, người đã từng được đề cập đến trong vài bài văn trước đây của em.

Sau đây em xin đi vào phần phân tích và bình luận về đề bài tập làm văn nói trên.

Đọc đề xong ta có thể dễ dàng nhận thấy những điểm sai trong cả hình thức lẫn nội dung.

Về hình thức đề bài nói trên có hai điểm sai cơ bản.

Điểm sai thứ nhất : Nhập đề bằng một câu nói rồi lại yêu cầu chứng minh cho một câu nói khác. Nhập đề là câu nói nổi tiếng của Bác Hồ, một vĩ nhân, “không có gì quý hơn đôc lập tự do”. Sẽ là bình thường nếu như sau câu nhập đề là yêu cầu chứng minh một điều gì đó xung quanh câu nói này. Tuy nhiên, ngay sau câu nhập đề người ra đề lại đưa ra tiếp một câu nói khác, được biết là câu nói tục trong cơn nóng giận của viên trung tá Vũ Văn Hiến nào đó, một kẻ tầm thường, “tự do là cái con cặc”, và yêu cầu chứng minh cho câu nói ấy. Như vậy việc viện dẫn câu nói của Bác Hồ trong đề bài là thừa. Cái sai ở đây là : ra đề bài thừa thành tố và phi logic.

Điểm sai thứ hai : yêu cầu chứng minh một khái niệm trừu tượng (tự do) là một sự vật cụ thể (con cặc), không có sự tương đồng nào. Lại sẽ là hợp lý nếu người ra đề yêu cầu chứng minh tự do là có, hoặc có nhưng chưa hoàn toàn, hoặc hoàn toàn chưa có trong một phạm vi không gian, thời gian nào đó. Hoặc giả người ra đề yêu cầu chứng minh con cặc giống với một vật gì khác, như cái đầu của anh ta chẳng hạn, thì với những sự tương đồng dễ dàng nhận thấy như hình thù tròn tròn, hôi hám, bẩn thỉu, có ngấn và ... có lông v.v... là hoàn toàn chấp nhận được. Điểm sai ở đây là : ra đề bài có yêu cầu phi lý.

Đằng sau hình thức luôn ẩn chứa những nội dung nhất định. Vậy, đằng sau những cái sai về mặt hình thức của đề văn nêu trên, ta có thể thấy những nội dung gì?

Điểm sai thứ nhất về hình thức thể hiện sự kém cỏi trong tư duy logic của người ra đề. Điều đáng nói nữa là khi đặt hai câu nói, một của vĩ nhân với lời phát biểu mang tính tư tưởng lớn, bên cạnh một câu chửi tục của một kẻ vô danh tiểu tốt trong cơn nóng giận, cho thấy sự thấp kém về trình độ của người ra đề khi không phân biệt được đâu là vĩ nhân, đâu là người tầm thường, không nhìn ra ngữ cảnh của câu nói. Ở đây ta có thể đặt giả thiết là người ra đề biết được sự phi lôgic đã nêu, phân biệt được vĩ nhân và người thường nhưng vẫn cố tình đặt hai câu nói cạnh nhau nhằm mục đích hạ thấp vĩ nhân, thì điều đó chứng tỏ người này không chỉ yếu kém về trình độ mà còn bỉ ổi cả về nhân cách. Tất nhiên biết hay không biết thì có lẽ chỉ người ra đề mới trả lời được.

Điểm sai thứ hai về hình thức thể hiện sự kém cỏi trong tư duy trừu tượng. Trong thực tiễn ngôn ngữ đời thường, người ta vẫn sử dụng cách nói có phần phi lý (so sánh giữa một sự vật cụ thể với một khái niệm trừu tượng) nhưng ẩn ý bên trong thì ai cũng hiểu, tiêu biểu là trường hợp khi người ta nói tục. Ta thường thấy khi chê bai một điều gì đó trong cơn tức tối bột phát, người ta thường đem nó ra so sánh với bộ phận bài tiết kiêm sinh dục của con người, hay động vật, nhất là của giống đực, tức con cặc. Qua một tư duy bình thường, người nghe ghi nhận sự so sánh phi lý đó như một thái độ thuộc về cá nhân người nói, vấn đề phải chứng minh không đặt ra. Chẳng hạn trước đây trong cộng đồng mạng có một blog hay, tên là “Quêchoa” có khá đông người truy cập, nhưng sau đó blog này biến chất không còn hay nữa, tới mức có người phải nói "Quechoa bây giờ như cặc" , đơn giản là tỏ thái độ với blog đó. Không ai bắt người nói câu đó phải chứng minh “Quechoa” giống con cặc ở chỗ nào.

Vậy vấn đề cần lý giải là tại sao người ra đề đưa ra yêu cầu “chứng minh phát ngôn của trung tá công an Vũ Văn Hiến về tự do ở Việt Nam là hoàn toàn chính xác”, tức vẫn yêu cầu chứng minh rằng ở Việt Nam tự do là cái con cặc? Không có câu giải thích nào khác hơn là người ra đề muốn hàm ý nói tự do ở Việt Nam là không có. Nếu người ra đề phủ nhận câu giải thích này thì bài văn của em xin được dừng tại đây, phần lập luận phản đề chấm dứt (tất nhiên nếu phủ nhận thì anh ta phải giải thích rõ vì sao anh ta cho rằng “tự do ở Việt Nam là con cặc” là chính xác). Bằng không, em xin tiếp tục phần bình luận dưới đây.

Có thể nói văng tục khi tức giận là một trong những lỗi lầm dễ được tha thứ nhất của người Việt. Bởi khi tức giận, người ta đôi khi mất lý trí (tạm thời) và nói những câu chính bản thân họ không ý thức được cho đến khi bình tâm trở lại. Nhưng ở đây người ra đề đã chộp ngay lấy câu nói thiếu kiểm soát kia và gắn với nhận thức chủ quan của mình, để biến nó thành nhận định của cá nhân anh ta, nghĩa là anh ta cho rằng ở Việt Nam “tự do là cái con cặc”, tức không có tự do, là đúng, và sau đó đề nghị người khác chứng minh nhận định đó là đúng. Đây chính là điểm sai cơ bản và trầm trọng nhất của đề văn này : người ra đề đã cố tình áp đặt nhận thức chủ quan của mình lên người khác, và điều quan trọng hơn là liệu nhận thức chủ quan đó có đúng hay chưa (mà đề bài yêu cầu chứng minh là đúng)? 

Em xin làm sáng tỏ phần nào câu hỏi đó dưới đây.

Trong số các định nghĩa về tự do của các nhà triết học cổ kim, em thích nhất định nghĩa của nhà triết học vĩ đại John Locker : “Tự do là khả năng con người có thể làm bất cứ điều gì mà mình mong muốn mà không gặp bất kỳ cản trở nào”, bởi nó vừa bao quát, vừa dễ hiểu, phù hợp với trình độ nhận thức của hầu hết mọi người. Tuy nhiên đó là khái niệm tự do tuyệt đối, không có giới hạn do đó cần bổ sung thêm cụm từ “trong khuôn khổ pháp luật”. Bởi lẽ sự tự do không có giới hạn ắt sẽ dẫn đến việc tự do của người này xâm hại đến tự do của người kia, xâm hại đến lợi ích chung của cộng đồng, xã hội. Pháp luật sinh ra chính là để hạn chế tác động tiêu cực của sự tự do không giới hạn đó.

Như vậy tự do là một khái niệm liên quan chặt chẽ đến nhận thức của mỗi người trong sự so sánh giữa mong muốn của mình với sự cản trở nỗ lực thực hiện mong muốn đó bởi những yếu tố bên ngoài.

Trong nhận thức của em, tự do của con người là được sinh sống, làm ăn, học hành, đi lại, vui chơi  … ở bất cứ nơi nào mình muốn trên đất nước này, được đi ra nước ngoài làm ăn, du lịch, học tập và kể cả định cư, được viết, được nói những gì mình nghĩ là đúng và muốn nói. Những điều đó hoàn toàn không bị cản trở ở Việt Nam. Em thường nghĩ những ai đã từng sống qua hay biết qua sách vở về Việt Nam thời trước Đổi mới, cái thời hầu hết mọi sinh hoạt của người dân được quản lý bằng hộ khẩu, lý lịch, ngăn sông cấm chợ, phát ngôn thường bị bắt bẻ, “nâng quan điểm” … hẳn sẽ sung sướng biết bao khi được hít thở bầu không khí tự do hôm nay. 

Nhưng em biết rằng không phải ai cũng thấy như vậy.

Em có ông anh thường đi công tác tại Singapore, anh than phiền rằng ở bên đó hút thuốc lá thật là khó khăn, phải đi hàng trăm mét để tìm nơi có gạt tàn thuốc mới hút được, và trong suy nghĩ của anh, mỗi lần phải sang Sing đối với anh là một lần đến với xứ sở mất tự do?!!!

Cách đây vài năm có vụ án khá ồn ào tại TP. Hồ Chí Minh, một cựu chủ tịch một ngân hàng bị án tù vì đe dọa giết đồng nghiệp. Được biết, sau khi mãn hạn tù đã lâu anh ta vẫn còn than phiền rằng chỉ là đe dọa,  chỉ là nói chứ đâu có làm, là ngôn luận thôi cũng không được tự do sao?!!!

Chỉ xin nêu hai ví dụ nhỏ để thấy nhận thức về tự do ở mỗi người khác nhau là khác nhau, cho dù cùng sống trong một môi trường, cơ hội thực hiện các mong muốn cá nhân là như nhau. Hai con người trên có một chút đáng thương khi họ không vượt qua được thói quen và sự hạn chế hiểu biết về luật pháp, để rồi thấy tự do của mình không được hoàn toàn như mong muốn. Nhưng họ chưa đến mức vì thế mà phủ nhận hết sự tự do của mình.

Trong khi đó có những người chỉ vì không thỏa mãn một vài mong muốn nào đó của bản thân mà phủ nhận hết tất cả. Thậm chí có những người thừa nhận rằng với cá nhân họ không có cản trở nào với việc thực hiện những mong muốn của mình ngoài năng lực của bản thân họ, nhưng họ cảm thấy mất tự do vì những mong muốn của ... người khác bị cản trở, hoặc cảm thấy mất tự do vì ... bức xúc trước những sự việc, hiện tượng nào đó trong xã hội khiến họ không hài lòng. Và họ thấy rằng xung quanh họ, đất nước mà họ đang sống không có tự do. Người ra đề bài văn này, nhà văn Nguyễn Quang Lập, theo em là một người trong số này. Thôi thì nhận thức ra sao, cảm nhận thế nào, đó là quyền của họ. Em không bắt họ phải suy nghĩ và nhận thức giống mình. Điều khiến em băn khoăn ở đây là tại sao lại có những người có xu hướng phủ nhận tất cả như vậy?

Em từng đọc một số bài viết về những người Việt chống cộng cực đoan ở hải ngoại và bắt gặp một cụm từ rất hay, đó là “tự giam hãm mình trong bóng tối thù hận” và bất chợt nhận ra rằng cụm từ này cũng rất thích hợp để dành cho những người đang thấy Việt Nam không có tự do, với một chút thay đổi cho phù hợp hơn, là “tự giam hãm mình trong nhận thức u tối về tự do”. Vì thế, họ đã sống trong tự do mà không thấy mình tự do.

“Tự giam hãm mình trong nhận thức u tối về tự do”.

Đó là câu trả lời cuối cùng của em về câu hỏi trên :-)

Như đã nói ở trên, phần phân tích này chỉ nhằm làm sáng tỏ phần nào về câu hỏi "nhận thức chủ quan mà đề bài áp đặt đã đúng hay chưa?" mà không kết luận đúng-sai, bởi  đối với nhận thức về tự do thì không có chuyện đúng hay sai, mà chỉ có sáng hay tối mà thôi. 

Cho nên, vận câu trả lời cuối cùng của em vào trường hợp của nhà văn Nguyễn Quang Lập khi cho rằng tự do ở Việt Nam là không có, rằng chỉ là cái con cặc, qua việc sáng tác ra đề tập làm văn trên đây, có thể thấy rằng nhà văn Nguyễn Quang Lập đang tự giam hãm mình trong ... cặc.

Người ta nói văn học có tính dự báo quả không sai. Em còn nhớ nhà văn Nguyễn Quang Lập có niềm tự hào là có chim rất to, và trong một bài viết trước đây em đã từng cảnh báo nhà văn rằng "chim to chắc đéo đời hay". Và bây giờ thực tế đã cho thấy điều đó, một người tự nhốt đời mình trong con cặc thì có thể nói là đời người đó hay được không? (Nguồn: Blog Hòa Bình) 

SỰ TRỞ VỀ

Võ Phiến, nhà văn chống Cộng nổi tiếng, người được xếp đầu trong quyển Những tên biệt kích của chủ nghĩa thực dân kiểu mới trên mặt trận văn hóa tư tưởng, đã có một cú trở về Hà Nội đầy ngoạn mục. Nhà sách Nhã Nam vừa xuất bản tập tùy bút Quê hương tôi, vốn là tập tùy bút Đất nước quê hương và một số bài tùy bút khác của Võ Phiến, dưới cái tên Tràng Thiên. Tràng Thiên được biết là một bút danh khác của Võ Phiến, nhưng không được biết rộng rãi trong công chúng. Tập Quê hương tôi này giấu rất giỏi vết tích của Võ Phiến, hầu như không thể nhận ra, trừ những ai đã từng đọc Võ Phiến. Lời tựa của Nguyễn Hiến Lê vốn có trong nguyên bản Đất nước quê hương, được Nhã Nam trích vào tay sách đầy dấu ba chấm: "Chúng ta gặp lại tài nhận xét tinh vi, miêu tả sắc bén (...). Mấy trang (...) tả cách nấu, rót và uống chè Huế làm ta liên tưởng đến Những chiếc ấm đất của Nguyễn Tuân: nghệ thuật không kém mà (...) có hương vị của quê hương hơn. Nhưng đoạn (...) tả một chủ quán ăn bình dân ở Cần Thơ, đọc mới thấy mê.". Mấy dấu ba chấm này có vẻ là câu khách hay biên tập bóp méo văn phong của Nguyễn Hiến Lê hơn là che giấu gốc tích Võ Phiến. Nguyên văn Nguyễn Hiến Lê viết: "Trong tập Đất nước quê hương này, chúng ta gặp lại tài nhận xét tinh vi, miêu tả sắc bén của ông trong tiểu thuyết. Mấy trang ông tả cách nấu, rót và uống chè Huế làm ta liên tưởng đến Những chiếc ấm đất của Nguyễn Tuân: nghệ thuật không kém mà lại dí dỏm hơn, nhẹ nhàng hơn, có hương vị của quê hương hơn. Nhưng đoạn ông tả một chủ quán ăn bình dân ở Cần Thơ, đọc mới thấy mê.". Nhã Nam cũng cho biết có in 100 bản đặc biệt có chữ ký của tác giả. Như vậy Võ Phiến hoàn toàn biết và ý thức được tập Quê hương tôi được Nhã Nam xuất bản ở Việt Nam.

Sự trở về của Võ Phiến không âm thầm nhưng cũng không ồn ào. Một đặc điểm rất lạ. Chưa thấy những tay chiến sĩ trên mặt trận văn hóa tư tưởng vung bút. Nhớ lại mấy năm trước, khi mấy tập truyện ngắn của Dương Nghiễm Mậu được xuất bản ở Sài Gòn, mấy chiến sĩ canh mặt trận văn hóa tư tưởng có ngay mấy bài đả phá. Lác đác đã thấy có những bài điểm sách giới thiệu về tập tùy bút Quê hương tôi này. Như vậy sự trở về không phải là âm thầm, không phải là "huyền hạc quy lai kỷ cá tri", chỉ chưa đến mức trống giong cờ mở ca khúc khải hoàn, và không biết có phải là một cuộc trở về lớn lao sau những bôn ba và thăng trầm của lịch sử. Hồi ký của Nguyễn Hiến Lê cho biết Võ Phiến, Vũ Hạnh từng cộng tác với nhau ở tạp chí Bách khoa. Sau những thăng trầm đấy, không biết, giả sử như họ gặp nhau thì câu đầu tiên họ nói với nhau là gì? Và có khi lịch sử vị tất đã có những cuộc gặp gỡ như thế. Phôi pha.

Tại sao lại có tên "Quê hương tôi"? Phải chăng đó là một chỉ dấu cho sự đầu hàng vô điều kiện của một kẻ chống Cộng phiêu bạt không quê hương khi đã xế bóng gần trời xa đất? Thương thay cũng một kiếp người / Sống nhờ hàng xứ chết chôn quê người. Không có một quê hương tôi!

PS:
Danh hiệu "nhà văn chống Cộng" của Võ Phiến không phải chỉ do quyển Những tên biệt kích của chủ nghĩa thực dân kiểu mới trên mặt trận văn hóa tư tưởng phong. Trong tập Văn học miền Nam của Võ Phiến, chính Võ Phiến đã dẫn lại nhận định của Nguyễn Mộng Giác: "Sau hiệp định Genève, trào lưu văn học chống cộng phát triển mạnh mẽ ở Miền Nam Việt Nam, những ban chủ biên nòng cốt của các nhóm, các tạp chí hầu hết là phái nam. Nếu kể tên những cây bút quan trọng của giai đoạn này như Võ Phiến, Doãn Quốc Sỹ, Mai Thảo, Thanh Tâm Tuyền, Nguyễn Mạnh Côn, Vũ Khắc Khoan... chúng ta ít có nhà văn nữ nào hiện diện. Từ 1960 về sau, một lớp nhà văn trẻ xuất hiện trên các tạp chí Văn Nghệ, Thế Kỷ Hai Mươi, Khai Phóng, Nghệ Thuật, Khởi Hành, Văn Học, Văn, Bách Khoa, và đa số đều là nhà văn nam: Dương Nghiễm Mậu, Lê Tất Điều, Thế Uyên, Nhật Tiến, Duyên Anh, Ngô Thế Vinh, Dương Kiền... vẫn là nam giới đóng vai chủ động.". Võ Phiến còn viết tiếp: "Trước 1954, bên này đánh nhau với bên cộng sản bằng bom đạn tơi bời mà không có một thành tích văn nghệ chống cộng. Trái lại, phải chờ tiếng súng ngưng lại, khi ta có lớp người từ phía bên cộng sản về, khi ấy mới có phong trào chống cộng trong văn nghệ. Và phong trào ấy chắc chắn là đặc điểm nổi bật nhất của thế hệ văn nghệ hãy gọi là trung niên, thế hệ trưởng thành trong kháng chiến mà khai bút sau ngày đình chiến."

[Lưu ý: Nguyễn Mộng Giác cũng đưa tên Võ Phiến lên đầu, lên trước Doãn Quốc Sỹ, Mai Thảo... Nếu có gọi Võ Phiến là tiên chỉ của nhóm nhà văn chống Cộng cũng chẳng sai chút nào. Không biết liệu mai sau có người sẽ viết về lịch sử văn học như thế này không: Trước năm 2010, văn chương hải ngoại chuyển lửa về quê không có một thành tích nào. Phải chờ đến khi xuất hiện các nhà sách không do nhà nước độc quyền khống chế như Nhã Nam, Phương Nam... các tác phẩm của các nhà văn chống Cộng mới được xuất bản. Lúc đầu là các tác phẩm về quê hương, đất nước, không có các yếu tố chống Cộng lộ diện, sau đấy là .... Ôi không biết giấc mộng năm nao "Có một ngày ta về lại cố đô / Lưỡi lê say máu rửa Tây Hồ / Trên cao chí sĩ giơ tay vẫy / Đại định Thăng Long một sắc cờ" có còn là giấc mơ hôm nay của những con người hôm xưa đấy?]

PPS:
Tôi không có ấn bản đặc biệt Quê hương tôi có chữ ký của Võ Phiến. Nhưng blogger Nhị Linh có. Theo blogger Nhị Linh, chữ ký của Võ Phiến là chữ ký tươi, không phải là chữ ký sao chụp. Ngoài ra, chữ ký của Võ Phiến không ở trang mặt như vị trí thông thường ký tặng sách, mà ở trang sau, nơi ghi thông tin về quyển sách, bản quyền.
 

Blog Đông A

GHI LẠI BÊN LỀ

1. Văn bản 7169 của Văn phòng Chính phủ truyền đạt chỉ đạo của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng về vấn đề xử lý thông tin có nội dung chống Đảng và Nhà nước của một số website có nêu đích danh 3 tên: Quan làm báo, Dân làm báo và Biển đông. Trang Dân làm báo đã tồn tại mấy năm nay rồi, không hiểu sao tới bây giờ Thủ tướng mới chỉ đạo xử lý. Trang Biển Đông không ai biết thực sự là trang nào. Nếu là trang biendong.net thì không rõ tại sao Thủ tướng lại chỉ đạo xử lý? Trang Quan làm báo thực sự chỉ chống một bộ phận lãnh đạo và quan chức của Đảng và Nhà nước.

2. Một số báo chí chính thống có bài viết đả phá trang Quan làm báo như báo Petro Times (“Quan làm báo” đã bịa đặt như thế nào?, Thủ đoạn “ném đá giấu tay” của “Quan làm báo”) hay báo Quân đội nhân dân (Cơn bão “vi rút độc” từ web, blog "đen"). Các báo này đều thừa nhận trang Quan làm báo đưa tin có một phần sự thật, cụ thể hơn lên đến 50%-70% sự thật như báo Quân đội nhân dân thừa nhận. Tuy nhiên không tờ báo nào chỉ ra 50%-70% sự thật đó là sự thật nào. Trên bình diện khác, chính báo Quân đội nhân dân sáng tác hoàn toàn một bài phỏng vấn giả với nhà văn Nguyên Ngọc. Vậy báo Quân đội nhân dân đã sử dụng nghiệp vụ báo chí nào, có được đến 50%-70% sự thật như Quan làm báo không? Đây chính là điểm mà cao dao Việt Nam từng có câu; Chân mình cứt lấm bê bê / Lại còn đốt đuốc đi rê chân người.

3. Trong các bài viết kể trên có nhấn mạnh tới tính ẩn danh của trang Quan làm báo. Nhưng các bài viết đó quên mất bài viết của nhà báo Huy Đức, hoàn toàn công khai danh tính người viết. Tính ẩn danh của nguồn tin không phải là tiêu chí quan trọng cho thông tin. Điểm quan trọng của thông tin là tính chính xác và nội dung của nó. Hiện nay chưa có một bài báo chính thống nào có thể bác bỏ bài viết của Huy Đức. Với tư cách là độc giả, công chúng hoàn toàn có thể cho rằng thông tin trong bài viết của Huy Đức là sự thật, cho đến khi có bài báo khác đưa ra những bằng chứng khả tín để bác bỏ.

4. Công chúng hiện nay quan tâm đến những vấn đề gì? Đó là những câu hỏi: nhóm lợi ích là nhóm lợi ích nào, bộ phận không nhỏ là bộ phận nào, bầy sâu là bầy sâu nào, ai cõng rắn cắn nhà gà? Nếu truyền thông chính thống không trả lời được những câu hỏi này thì tất nhiên dân chúng sẽ tìm đọc những nơi cung cấp được câu trả lời cho những câu hỏi trên. Đó là lý do tại sao trang Quan làm báo dù đưa tin thất thiệt, viết không chặt chẽ nhưng vẫn được người dân tìm đọc, bởi vì nó đáp ứng được nhu cầu thông tin, nguyện vọng biết sự thật của người dân. Thà chắt lọc được 50%-70% sự thật từ thông tin ẩn danh, không nguồn, đồn đại, còn hơn là không chắt lọc được zero phần trăm sự thật nào từ truyền thông chính thống.

5. Cho đến nay báo chí chính thống vẫn chỉ biết nài nỉ xin thông tin từ chính quyền Thông tin trung thực, khách quan tình hình đất nước. Đó không phải là một nền truyền thông đích thực. Một nền truyền thông đích thực không phải là nền truyền thông chỉ biết nài nỉ chờ sự ban phát thông tin từ chính quyền. Một nền truyền thông đích thực phải là nền truyền thông đi tìm, điều tra, khám phá ra những câu trả lời cho những vấn đề mà công chúng quan tâm. Với tiêu chí này, rất mỉa mai, trang Quan làm báo lại tỏ ra có khả năng đáp ứng được những câu hỏi mà dư luận quan tâm, và do vậy nó lại là truyền thông đích thực hơn cả 700 tờ báo của Việt Nam. Ngay câu hỏi đơn giản nhất trang Biển Đông trong văn bản 7169 của Văn phòng Chính phủ là trang nào và tại sao nó có mặt trong văn bản 7169, truyền thông chính thống cũng không trả lời được. Vậy ai thèm đọc những trang báo chính thống làm gì.
Blog Đông A

Sự đáng sợ của nước Mỹ

 

(Đây là phần lược dịch bài nói của tướng Lưu Á Châu, hiện đang là Chủ nhiệm chính trị bộ đội Không quân của Quân khu Bắc Kinh.)

 

 

Trong quá khứ, vì để giúp Trung Quốc thoát khỏi ách thống trị thực dân mà Mỹ đánh bại Nhật, họ có cống hiến lớn đối với tiến bộ văn minh của xã hội Trung Quốc.

Hai nước Trung Quốc - Mỹ không có xung đột lợi ích căn bản. Ngày nay, do lợi ích của Mỹ rải khắp toàn cầu nên 2 nước có xung đột. Nhưng chúng ta vẫn phải dùng tấm lòng đạo đức để bình xét sự vật chứ không thể kích động. Tôi từng nói rằng đối với Nhật, một nước từng tàn sát mấy chục triệu đồng bào ta, mà chúng ta thường xuyên nói 2 nước “phải đời đời kiếp kiếp hữu hảo với nhau”. Thế thì chúng ta có lý do nào để căm ghét nhân dân Mỹ từng giúp ta đánh bại Nhật?

Đâu là chỗ thực sự đáng sợ của nước Mỹ?

Tuy rằng Mỹ có quân đội mạnh nhất thế giới, khoa học kỹ thuật tiến bộ nhất thế giới, nhưng tôi cho rằng những cái đó không đáng sợ. Nghe nói máy bay tàng hình của Mỹ thường xuyên ra vào bầu trời Trung Quốc rất thoải mái, nhưng điều ấy chẳng có gì đáng sợ cả. Cái đáng sợ của họ không phải là những thứ ấy.

Năm 1972, tôi học ở Đại học Vũ Hán, lên lớp giờ chính trị. Một thầy giáo khoa chính trị nói: “Nước Mỹ là đại diện của các nước tư bản mục nát, suy tàn, đã sắp xuống mồ, hết hơi rồi.” Tôi, một sinh viên công nông binh mặc bộ quân phục, đứng ngay lên phản bác: “Thưa thày, em cảm thấy thầy nói không đúng ạ. Tuy rằng nước Mỹ không giống Trung Quốc là mặt trời nhô lên lúc 8- 9 giờ sáng, nhưng Mỹ cũng chẳng phải là mặt trời đang lặn gì gì đó, mà là mặt trời lúc giữa trưa ạ.”

Thầy giáo bực mình, tái mét mặt ấp úng nói: “Cái cậu học sinh này, sao dám nói thế hả!” Ông ấy không hỏi tôi tại sao lại nói thế, mà dùng một chữ “dám”. Lúc đó tôi thấy hết tâm trạng của ông.

Chính là cái nước tư bản mục ruỗng suy tàn ấy vào thập niên 90 thế kỷ trước đã lãnh đạo cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật mới nhất trên thế giới. Tôi tốt nghiệp đại học đúng vào lúc Trung Quốc bắt đầu cải cách mở cửa. Tôi lại có một quan điểm: Nước Mỹ là quốc gia do hàng chục triệu con người không yêu tổ quốc mình hợp thành, nhưng họ đều rất yêu nước Mỹ. Hồi ấy rất nhiều người lãnh đạo vừa chửi Mỹ vừa gửi con cái mình sang Mỹ. Một sự tương phản lớn!

Vậy thì cái đáng sợ của Mỹ là ở đâu? Tôi cảm thấy có 3 điểm:

Điểm thứ nhất, không thể coi thường cơ chế tinh anh của Mỹ. Chế độ cán bộ, chế độ tranh cử của Mỹ có thể bảo đảm những người quyết sách đều là tinh anh. Bi kịch của Trung Quốc chúng ta, lớn đến nhà nước, nhỏ tới từng đơn vị, phần lớn tình hình là người có tư tưởng thì không quyết sách, người quyết sách thì không có tư tưởng. Có đầu óc thì không có chức vụ, có chức vụ thì không có đầu óc.

Nước Mỹ ngược hẳn lại, cơ chế hình tháp của họ đưa được những người tinh anh lên. Nhờ thế, 1 là họ không mắc sai lầm; 2 là họ ít mắc sai lầm; 3 là mắc sai lầm thì có thể nhanh chóng sửa sai. Chúng ta thì mắc sai lầm, thường xuyên mắc sai lầm, mắc sai lầm rồi thì rất khó sửa sai.

Mỹ dùng một hòn đảo Đài Loan nhỏ xíu để kiềm chế Trung Quốc chẵn nửa thế kỷ. Nước cờ này họ đi thật linh hoạt, thật thần kỳ. Một Đài Loan làm thay đổi hẳn sinh thái chính trị quốc tế. Điều tôi lo ngại nhất là bộ khung chiến lược phát triển Trung Quốc trong thế kỷ mới sẽ vì vấn đề Đài Loan mà biến dạng. Ngày nay, đối với các dân tộc có thế mạnh thì tính quan trọng của lãnh thổ đã giảm nhiều, đã chuyển từ tìm kiếm lãnh thổ sang tìm kiếm thế mạnh của quốc gia.

Người Mỹ không có yêu cầu lãnh thổ đối với bất cứ quốc gia nào. Nước Mỹ không quan tâm lãnh thổ, toàn bộ những gì họ làm trong thế kỷ XX đều là để tạo thế. Tạo thế là gì? Ngoài sự lớn mạnh về kinh tế thì là lòng dân chứ còn gì nữa! Có lòng dân thì quốc gia có lực ngưng tụ, lãnh thổ mất rồi sẽ có thể lấy lại. Không có lòng dân thì khẳng định đất đai sở hữu sẽ bị mất. Có nhà lãnh đạo quốc gia chỉ nhìn một bước. Nước Mỹ hành sự thường nhìn 10 bước. Vì thế cho nên mỗi sự kiện lớn toàn cầu xảy ra sau ngày Thế chiến II chấm dứt đều góp phần làm tăng cường địa vị nước Mỹ. Nếu chúng ta bị họ dắt mũi thì có thể sẽ mất hết mọi con bài chiến lược.

Tôi nhiều lần nói là trung tâm chiến lược của Mỹ sẽ không chuyển sang châu Á đâu, song điều đó không có nghĩa là Mỹ không bao vây Trung Quốc. Rất nhiều bạn chỉ thấy Mỹ bao vây Trung Quốc về quân sự, cũng như rất nhiều người chỉ thấy khoảng cách chênh lệch về KHKT và trang bị vũ khí giữa 2 nước mà chưa nhìn thấy sự mất cân đối nghiêm trọng hơn sự lạc hậu về trang bị trên mặt chiến lược lớn, nhất là trên tầng nấc ngoại giao.
Sau vụ 11/9, Mỹ nhanh chóng chiếm Afghanistan trong vòng 2 tháng, từ phía Tây bao vây Trung Quốc. Sức ép quân sự của Nhật, Đài Loan, Ấn Độ cũng chẳng bớt đi. Xem ra chúng ta giành được từ vụ 11/9 một số lợi ích trước mắt, song các lợi ích đó không quá 1- 2 năm có thể biến mất. Tôi cho rằng bao vây chiến lược đối với Trung Quốc là một kiểu khác, không phải là quân sự mà là siêu việt quân sự.

Bạn xem đấy, mấy năm gần đây các nước xung quanh Trung Quốc tới tấp thay đổi chế độ xã hội, biến thành cái gọi là quốc gia “dân chủ”. Nga, Mông Cổ thay đổi rồi, Kazakhstan thay đổi rồi. Cộng thêm các nước trước đây như Hàn Quốc, Phillippines, Indonesia, lại cộng thêm vùng Đài Loan. Đối với Trung Quốc, sự đe doạ này còn ghê gớm hơn đe doạ quân sự. Đe doạ quân sự có thể là hiệu ứng ngắn hạn, còn việc bị cái gọi là các quốc gia “dân chủ” bao vây là hiệu ứng dài hạn.

Điểm thứ hai, sự độ lượng và khoan dung của nước Mỹ. Bạn nên sang châu Âu, sau đó sang Mỹ, bạn sẽ thấy một sự khác biệt lớn:
Sáng sớm, các đường phố lớn ở châu Âu chẳng có người nào cả, còn tại Mỹ sáng sớm các phố lớn ngõ nhỏ đều có rất nhiều người tập thể dục, thậm chí cả ngày như thế. Tôi có một câu nói: Tập thể dục là một phẩm chất, tập thể dục đại diện cho một kiểu văn hoá khí thế hừng hực đi lên. Một quốc gia có sức sống hay không, chỉ cần xem có bao nhiêu người tập thể dục là biết.

Người Mỹ có thể lấy quốc kỳ làm quần lót để mặc. Hồi ở Mỹ tôi có mua một chiếc quần cộc cờ sao vạch. Tôi thường xuyên mặc chiếc quần ấy. Tôi mặc nó là để khinh miệt nó, là để trút giận, là một dạng trút sự bực bội và thoả mãn về tâm lý. Người Mỹ mặc nó là sự trêu chọc bỡn cợt, bản chất khác. Người Mỹ có thể đốt quốc kỳ nước mình ngoài phố. Đới Húc [7] nói: Nếu một quốc gia có thể đốt cả quốc kỳ của mình thì anh còn có lý do nào đi đốt quốc gia ấy nữa?

Điểm thứ ba, sức mạnh vĩ đại về tinh thần và đạo đức. Đây là điều đáng sợ nhất. Vụ 11/9 là một tai nạn. Khi tai hoạ ập đến, thể xác ngã xuống trước tiên, nhưng linh hồn vẫn đứng. Có dân tộc khi gặp tai nạn thể xác chưa ngã mà linh hồn đã đầu hàng. Trong vụ 11/9 có xảy ra 3 sự việc đều có thể để chúng ta qua đó nhìn thấy sức mạnh của người Mỹ.

Việc thứ nhất, sau khi phần trên toà nhà Thương mại thế giới bị máy bay đâm vào, lửa cháy đùng đùng, tình thế ngàn cân treo sợi tóc. Khi mọi người ở tầng trên qua cửa thoát hiểm chạy xuống phía dưới, tình hình không rối loạn lắm.

Người ta đi xuống, lính cứu hoả xông lên trên. Họ nhường lối đi cho nhau mà không đâm vào nhau. Khi thấy có đàn bà, trẻ con hoặc người mù tới, mọi người tự động nhường lối đi để họ đi trước. Thậm chí còn nhường đường cho cả một chú chó cảnh. Một dân tộc tinh thần không cứng cáp tới mức nhất định thì dứt khoát không thể có hành vi như vậy. Đứng trước cái chết vẫn bình tĩnh như không, e rằng không phải là thánh nhân thì cũng gần với thánh nhân.

Việc thứ hai, hôm sau ngày 11/9, cả thế giới biết vụ này do bọn khủng bố người A Rập gây ra. Rất nhiều cửa hàng, tiệm ăn của người A Rập bị những người Mỹ tức giận đập phá. Một số thương nhân người A Rập cũng bị tấn công. Vào lúc đó có khá nhiều người Mỹ tự phát tổ chức đến đứng gác trước các cửa hiệu, tiệm ăn của người A Rập hoặc đến các khu người A Rập ở để tuần tra nhằm ngăn chặn xảy ra bi kịch tiếp theo.

Đó là một tinh thần thế nào nhỉ. Chúng ta thì từ xưa đã có truyền thống trả thù. Thành Đô nơi tôi ở, ngày xưa Đặng Ngải [8] sau khi chiếm được Thành Đô, con trai của Bàng Đức [9] giết sạch giá trẻ gái trai gia đình Quan Vũ. Trả thù đẫm máu, lịch sử loang lổ vết máu không bao giờ hết.

Việc thứ ba, chiếc máy bay Boeing 767 bị rơi ở Pennsylvania vốn dĩ bị không tặc dùng để đâm vào Nhà Trắng. Sau đấy hành khách trên máy bay vật lộn với bọn khủng bố nên mới làm máy bay rơi. Vì lúc ấy họ đã biết tin toà nhà Thương mại thế giới và Lầu Năm Góc bị máy bay đâm vào nên họ quyết định không thể không hành động, phải đấu tranh sống chết với bọn khủng bố.

Cho dù trong tình hình ấy họ còn làm một chuyện thế này: Quyết định biểu quyết thông qua có nên chiến đấu với bọn khủng bố hay không. Trong giờ phút quan hệ tới sự sống chết ấy, họ cũng không cưỡng chế ý chí của mình lên người khác. Sau khi toàn thể mọi người đồng ý, họ mới đánh bọn không tặc. Dân chủ là gì; đây tức là dân chủ. Ý tưởng dân chủ đã thấm vào sinh mạng của họ, vào trong máu, trong xương cốt. Một dân tộc như thế mà không hưng thịnh thì ai hưng thịnh. Một dân tộc như thế không thống trị thế giới thì ai có thể thống trị thế giới.

 

Nguồn:  http://thbl6869.blogspot.com/2012/09/su-ang-so-cua-nuoc-my.html